De lichaamstaal van je hond lezen

• Vervangt geen professioneel veterinaire hulp.

Van “puppy-ogen” en een grote kwijlende grijns tot spelbuigingen en een kwispelende staart, honden gebruiken lichaamsdelen zoals hun ogen, oren, staart, bek en vacht om hun gevoelens met je te delen.

Voor de gezondheid en het welzijn van je hond is het belangrijk dat je zijn lichaamstaal goed leest en begrijpt.Ondanks het belang van lichaamstaal voor honden heeft 90% van de baasjes moeite bepaalde signalen van hun hond te begrijpen. Daar kunnen we iets aan doen! In dit artikel vertellen we je meer over enkele van de meest voorkomende lichaamshoudingen van je hond en de betekenis ervan.

1. De stand van de oren

Hondenoren zijn er in alle vormen en maten en geven je hond die sterk ontwikkelde gehoorcapaciteiten. Maar aan dit kleine lichaamsdeel kun je als baasje ook afleiden hoe je hond zich voelt.Er zijn vier belangrijke standen waarin je hond zijn oren ‘zet’. Volgens Sean Prichard, hondentrainer, voorzitter en hondenfitnesscoach bij Pant & Wag, heeft elke stand een eigen betekenis:

• Ontspannen: oren die slap hangen of in een natuurlijke stand staan, geven aan dat je hond rustig en tevreden is.
• Omhoog of gespitst: volgens Prichard betekent deze stand dat je hond alert, nieuwsgierig of enthousiast is.
• Half en half: is het ene oor gespitst en het andere ontspannen, dan is je hond mogelijk geïntrigeerd of onzeker.
• Platgedrukt: je hond is waarschijnlijk bang of nerveus. Legt je hond zijn oren echt plat tegen zijn hoofd, dan is hij bang of agressief, aldus Prichard.

Kijk je naar de oren voor aanwijzingen over hoe je hond zich voelt, dan doe je er volgens Prichard goed aan rekening te houden met de vorm en grootte van de oren. Hij legt uit dat veel honden hun oren nauwelijks kunnen bewegen, zoals:

• Bloedhonden
• Bassets
• Beagles

2. De stand van de staart

Natuurlijk zien we allemaal graag een vrolijk kwispelende staart, maar je hond kan meer met dat lichaamsdeel. Renee Rhoades, dierengedragstherapeut bij R+Dogs, vertelt dat honden vijf verschillende standen van hun staart hebben.

1. Omhoog en snel van links naar rechts bewegend: je hond verwacht iets (zoals een traktatie of speeltijd).
2. Omhoog en zwaaiend van links naar rechts: je hond is erg enthousiast.
3. Omhoog en stil: je hond voelt zich bedreigd en beoordeelt de situatie.
4. Losjes hangend: je hond is lekker ontspannen.
5. Tussen de poten: je hond voelt zich waarschijnlijk angstig.

Tot slot voegt Rhoades toe dat volgens sommige onderzoeken naar rechts kwispelen een positief gevoel betekent en naar links kwispelen duidt op angst.

3. Gezichtsuitdrukkingen

Met hun ogen, neus, mond en wangen kunnen honden tal van gezichtsuitdrukkingen maken (en veel daarvan zijn meme-waardig). Prichard legt uit dat onze honden zes veelvoorkomende gezichtsuitdrukkingen gebruiken om alles van blijdschap tot angst over te brengen.

• “Puppy-ogen”: we kunnen die liefdevolle blik niet weerstaan. Als je hond zachte ogen opzet en dat combineert met veel knipperen en een een ontspannen bek, is hij tevreden en ontspannen, en vertrouwt hij je.
• Strak aankijken: staart je hond naar je zonder te knipperen, dan voelt hij zich mogelijk gestrest en een beetje agressief. Volgens Prichard vermijden vriendelijke honden staren, zodat ze niet bedreigend overkomen.
• Gekantelde kop: als je hond zijn kop kantelt, is hij nieuwsgierig! Volgens Prichard is je hond misschien verward door iets, maar wil hij meer horen.
• Ontblote voortanden: deze uitdrukking kan duiden op agressie, vooral in combinatie met platte oren, een stram lichaam en een harde blik.
• Oogwit zichtbaar: zie je weleens dat je hond vanuit zijn ooghoeken naar je kijkt? In dat geval laat hij wat oogwit zien. Dat ziet er misschien grappig uit, maar volgens Prichard is het een teken dat je hond bang is en zich niet agressief wil gedragen.
• Glimlachen: net als bij mensen is een gelukkige glimlach – een ontspannen bek met de hoeken teruggetrokken – een teken van tevredenheid.

4. Lichaamshouding/-bewegingen

Verschillende lichaamshoudingen geven aan hoe je hond zich voelt. We weten allemaal dat je hond zin heeft om te spelen wanneer hij voor je buigt. Maar wat betekenen die andere signalen?

• Ontspannen: Rhoades zegt dat een tevreden hond een ontspannen lichaam heeft zonder stijfheid of spanning in de spieren of huid.
• Nerveus of angstig: volgens Rhoades blijft een nerveuze hond stijfjes, laag bij de grond, met een weggestopte staart of platte oren.
• Alert: Rhoades voegt toe dat alerte honden zich oprichten met een opgeheven kop, oren naar voren en een vlakke staart.
• Bedreigd: in deze situatie richt je hond zich op en houdt hij zich stijf. Daarnaast geeft Rhoades aan dat je pilo-erectie kunt zien, waarbij het haar op de wervelkolom rechtop gaat staan.

5. Vocalisaties

Volgens bepaalde onderzoeken kunnen honden tot 250 menselijke woorden en geluiden begrijpen (EN), maar zelf kunnen ze maar ongeveer tien geluiden maken. Met zo’n beperkt repertoire kan elk geluid vaak meerdere dingen betekenen, legt Prichard uit. Enkele van de meest voorkomende zijn:

1. Blaffen: de betekenis van een blaf kan variëren afhankelijk van de context. Volgens Prichard kan blaffen een vorm van begroeten of waarschuwen zijn, of duiden op enthousiasme of angst. “Let op de toonhoogte, cadans en duur voor aanwijzingen”, vertelt hij.
2. Janken: dit geluid duidt op verdriet, angst of pijn, maar kan ook worden gebruikt om aandacht te trekken.
3. Grommen: als een hond gromt, voelt hij zich bedreigd of ongemakkelijk. Volgens Prichard kunnen deze gevoelens verergeren als je de situatie niet oplost. Hij geeft echter ook aan dat honden ook tijdens het spelen kunnen grommen om te doen alsof ze van streek zijn.
4. Hoge piep: dit geluid duidt op een plots gevoel van verrassing, angst of pijn.
5. Gapen: net als mensen gapen honden als ze moe zijn. Maar ze gapen ook vaak wanneer ze gestrest zijn of zich ongemakkelijk voelen.
6. Hijgen: honden hijgen als ze moe, opgewonden, angstig of oververhit zijn.

De lichaamstaal van je hond lezen

Als je de communicatiesignalen van je hond niet goed kunt lezen, kan dat leiden tot frustratie bij jou en je pup. Volgens Rhoades is context cruciaal bij het lezen van de lichaamstaal van je hond.Je hond kan bijvoorbeeld kwispelen en tegelijkertijd grommen en zijn oren naar achteren leggen. Dit kan twee verschillende dingen betekenen, afhankelijk van de situatie. Rhoades legt uit deze signalen maar spel zijn tijdens een potje touwtrekken. Maar zijn jullie niet aan het spelen, dan kan het betekenen dat je pup zich defensief of onprettig voelt.

Weet je niet zeker wat een combinatie van signalen betekent, raak dan niet in paniek. Rhoades raadt aan even een stapje terug te doen en jezelf een moment de tijd te geven om de situatie te beoordelen. Kom je er nog steeds niet uit? Samen met een gecertificeerde hondengedragstherapeut kun je de lichaamstaal van je hond beter leren begrijpen en die kennis ook op de lange termijn toepassen.

Wat zijn veelgemaakte fouten bij het lezen van de lichaamstaal van je hond?

Prichard onthult twee fouten die we vaak maken bij het interpreteren van de lichaamstaal van honden. We vertellen je welke fouten dat zijn en hoe je ze kunt oplossen.

De context negeren

Bij het lezen van de lichaamstaal van je pup vertelt een enkel signaal niet het hele verhaal. Kijk naar alle aanwijzingen en let goed op de omgeving en de manier waarop je hond reageert.Prichard benadrukt dat dit complete plaatje baasjes helpt om echt te begrijpen wat hun hond denkt – of dat nu goed of slecht is.

De emoties van je hond negeren

De andere veelgemaakte fout bij het lezen van lichaamstaal is dat onze emoties ons oordeel vertroebelen. Prichard geeft het voorbeeld van een snauwend en grommend hondje in een tutu. De outfit ziet er dan misschien grappig uit, maar het hondje is in feite ontzettend gestrest en zou zomaar kunnen bijten.

Hoe kun je de band versterken via lichaamstaal?

Het staat buiten kijf dat het essentieel is dat je de lichaamstaal van je hond goed begrijpt. Maar het is net zo belangrijk dat je op de juiste manier reageert, waardoor je een betere band met je viervoeter kunt opbouwen. Dat kun je als volgt doen:

• Maak de juiste afweging
• Bekijk welke omgevingen/omstandigheden ertoe leiden dat je hond zich onprettig voelt
• Weet hoe je je hond kunt kalmeren wanneer hij angstig of gestrest is
• Heb geduld met jezelf en je hond