Aktywność fizyczna szczeniaka 101: ile ruchu naprawdę potrzebuje Twój pies?

• Ten artykuł nie ma na celu zastąpienia profesjonalnej pomocy weterynaryjnej.

Ustalenie idealnego planu aktywności dla szczeniaka może być trochę przytłaczające, zwłaszcza że każdy pies jest inny. Zbyt intensywny lub zbyt mały wysiłek fizyczny może wpłynąć na osobowość, rozwój i ogólny stan zdrowia Twojego pupila. Wyważenie potrzeb ruchowych szczeniaka bywa naprawdę trudne.

Na przykład szczeniak nie może wychodzić na spacery na zewnątrz, dopóki nie otrzyma wszystkich szczepień — zazwyczaj ma to miejsce około 16-18 tygodnia życia. Ale mimo to musisz zapewnić mu odpowiednią dawkę ruchu i socjalizacji – jak zatem zadbać o jego potrzeby ruchowe?

Z pomocą ekspertki ds. zachowania zwierząt, Trish McMillan, MSc, CCPDT, odpowiadamy na wszystkie pytania dotyczące aktywności szczeniąt. Dowiesz się, jakie są podstawowe zasady spacerów, poznasz praktyczne porady oraz zabawy, które dopasujesz do indywidualnych potrzeb Twojego psa. Niezależnie od tego, czy czujesz się przytłoczony jako świeżo upieczony opiekun, czy po prostu szukasz wskazówek, ten artykuł pomoże Ci stworzyć plan ćwiczeń korzystny dla Ciebie i Twojego szczeniaka.

Ile ruchu potrzebuje szczeniak?

Przygotowaliśmy krótką tabelę, która pokazuje zalecany czas aktywności dla szczeniaka w zależności od jego wieku, wielkości i rasy.

Wiek (miesiące)	Małe rasy	Średnie rasy	Duże rasy
2	10-15 minut dziennie	15-20 minut dziennie	20-25 minut dziennie
3	15-20 minut dziennie	20-25 minut dziennie	25-30 minut dziennie
4	20-25 minut dziennie	25-30 minut dziennie	30-35 minut dziennie
5	25-30 minut dziennie	30-35 minut dziennie	35-40 minut dziennie
6	30-35 minut dziennie	35-40 minut dziennie	40-45 minut dziennie
7-8	35-40 minut dziennie	40-45 minut dziennie	45-50 minut dziennie
9-10	40-45 minut dziennie	45-50 minut dziennie	50-55 minut dziennie
11-12	45-50 minut dziennie	50-55 minut dziennie	55-60 minut dziennie

Zasadniczo szczeniak potrzebuje około 5 minut aktywności dziennie na każdy miesiąc życia.  Jednak potrzeby ruchowe będą się znacznie różnić w zależności od rasy i wielkości psa.

Na przykład większe i bardziej aktywne rasy, takie jak labrador retriever czy owczarek niemiecki, będą potrzebowały więcej ruchu niż mniejsze psy, takie jak chihuahua czy jamnik.

„Każdy pies jest indywidualnością, dlatego plan aktywności powinien być dopasowany do konkretnego zwierzęcia, najlepiej w konsultacji z weterynarzem i zasięgając opinii hodowców lub specjalistów od danej rasy, jeśli mamy psa rasowego”, dodaje McMillan.

Warto pamiętać, że aktywność fizyczna dla szczeniaka to nie tylko spacery. To również zabawki, sesje treningowe i interakcje z innymi psami.

Ile kilometrów może przejść szczeniak?

Spacer to doskonały sposób na stymulację zarówno umysłową, jak i fizyczną szczeniaka. Ponieważ szczeniaki rosną, ważne jest, aby stopniowo budować ich wytrzymałość i nie przeciążać ich zbyt intensywnym wysiłkiem w młodym wieku.

Ogólnie przyjętą zasadą jest spacerowanie ze szczeniakiem przez około 5 minut dziennie na każdy miesiąc jego życia. Na przykład 3-miesięczny szczeniak może zazwyczaj spacerować przez 15 minut, co odpowiada mniej więcej pół mili – w zależności od rasy i indywidualnego poziomu energii.

Poniżej znajdziesz ogólne wytyczne, jak daleko może spacerować Twój szczeniak w zależności od wieku. Pamiętaj jednak, że te dystanse mogą się znacznie różnić w zależności od rasy, wielkości i temperamentu Twojego psa.

Ostatecznie najlepsze, co możesz zrobić, to obserwować zachowanie swojego szczeniaka i dostosowywać długość spaceru do jego potrzeb.

Wiek (miesiące)	Dystans: małe rasy	Dystans: średnie rasy	Dystans: duże rasy
2	0,1 – 0,2 mili	0,2 – 0,3 mili	0,2 – 0,4 mili
3	0,2 – 0,3 mili	0,3 – 0,4 mili	0,3 – 0,5 mili
4	0,3 – 0,4 mili	0,4 – 0,6 mili	0,4 – 0,6 mili
5	0,4 – 0,5 mili	0,5 – 0,7 mili	0,5 – 0,7 mili
6	0,5 – 0,6 mili	0,6 – 0,8 mili	0,6 – 0,8 mili
7-8	0,6 – 0,8 mili	0,8 – 1,0 mili	0,8 – 1,0 mili
9-10	0,8 – 1,0 mili	1,0 – 1,2 mili	1,0 – 1,2 mili
11-12	1,0 – 1,2 mili	1,2 – 1,4 mili	1,3 – 1,5 mili

Spacer to także forma eksploracji okolicy

Pamiętaj, że spacer to nie tylko pokonany dystans. To także szansa, aby Twój szczeniak mógł eksplorować otoczenie i poznawać świat. Zadbaj o to, by w trakcie spaceru było wystarczająco dużo czasu na węszenie i socjalizację.

Pozwól swojemu szczeniakowi samodzielnie wybrać tempo spaceru i unikaj wszelkich ćwiczeń o dużym obciążeniu, takich jak bieganie, dopóki Twój pies nie będzie starszy, a jego ciało w pełni się nie rozwinie.

„Ważne jest, aby monitorować młodsze lub mniej sprawne szczeniaki i robić im przerwy na odpoczynek, kiedy wydają się zmęczone”, mówi McMillan.

Czy dwa spacery dziennie wystarczą szczeniakowi?

Idealna liczba spacerów zależy od rasy, wieku i poziomu energii Twojego psa. Dla niektórych psów lepsze będą cztery spacery po 10 minut dziennie, podczas gdy inne skorzystają na dwóch spacerach po 30 minut.

Żeby dowiedzieć się, czego potrzebuje Twój szczeniak, zacznij od ustalenia rutyny złożonej z krótszych, częstszych spacerów w ciągu dnia. Następnie dostosuj plan do wieku i wytrzymałości swojego psa.

Gdy Twój szczeniak będzie dojrzewać, może potrzebować dłuższych spacerów i bardziej urozmaiconych aktywności, aby pozostać w dobrej kondycji psychicznej i fizycznej. Jeśli po dwóch spacerach Twój pies wciąż ma mnóstwo energii, rozważ dodatkowe sesje zabawy pomiędzy spacerami albo dodaj do harmonogramu jeszcze jeden krótki spacer.

Pamiętaj, aby równoważyć aktywność fizyczną odpoczynkiem. Podobnie jak ludzie, dla prawidłowego rozwoju fizycznego i psychicznego szczeniaki potrzebują snu.

Kiedy szczeniaki mogą wychodzić na spacery?

Szczenięta mogą zazwyczaj zacząć wychodzić na spacery po ukończeniu podstawowego programu szczepień, czyli w okolicach 16-20 tygodnia życia. Szczepienia są kluczowe, aby chronić szczeniaka przed chorobami takimi jak parwowiroza czy nosówka, które można złapać na skażonych terenach.

Dopóki Twój szczeniak nie zostanie w pełni zaszczepiony, najlepiej unikać publicznych wybiegów dla psów i miejsc o dużym natężeniu ruchu, ponieważ w takich miejscach ryzyko zakażenia jest znacznie większe.

„Większość groźnych chorób przenosi się drogą kałowo-ustną, więc każde miejsce, gdzie mógł załatwić się chory pies, może być niebezpieczne dla nieszczepionego szczeniaka”, mówi McMillan. „Twój weterynarz może powiedzieć Ci, jakie choroby aktualnie krążą w Twojej okolicy i pomoże Ci zaplanować bezpieczne szkolenie, aktywność fizyczną i socjalizację”.

Mimo to istnieje wiele sposobów, aby zająć i zsocjalizować szczeniaka jeszcze przed zakończeniem szczepień.

„Noszenie szczeniaka na rękach, w transporterze albo zabieranie go na przejażdżki w wózku dla psów pozwala oswajać go z widokami i dźwiękami świata bez narażania go na ryzyko”, dodaje McMillan.

Inne sposoby na ćwiczenia dla szczeniaka

Oprócz spacerów istnieje wiele bezpiecznych i ciekawych sposobów na zapewnienie szczeniakowi odpowiedniej dawki ruchu. Oto kilka pomysłów:

• Zabawy z innymi szczeniakami. Możesz umówić się na spotkanie z innymi szczeniakami w bezpiecznym, zdezynfekowanym miejscu. Zabawy z innymi psami uczą ważnych umiejętności społecznych i zapewniają mnóstwo energicznej rozrywki.
• Przeciąganie liny lub aportowanie. Wesoła zabawa w przeciąganie liny albo gonienie za piłką to świetny sposób na urozmaicenie codziennych aktywności Twojego psa. W zależności od wielkości szczeniaka, takie zabawy mogą odbywać się zarówno na podwórku, jak i w domu. „Pamiętaj tylko, aby być delikatnym, trzymać zabawkę na wysokości kręgosłupa (nie podnoś szczeniaka w czasie przeciągania) i dodawać elementy pracy umysłowej, na przykład trening albo zabawy w szukanie zabawek, zamiast ciągłego rzucania piłki”, radzi McMillan.
• Pływanie. Jeśli Twój szczeniak jest już w pełni zaszczepiony, pływanie to świetna forma ćwiczeń o niskim obciążeniu, zwłaszcza dla ras, które lubią wodę, takich jak labrador retriever. „Jeśli woda jest na tyle głęboka, że mogłaby porwać szczeniaka z prądem, ważna dla jego bezpieczeństwa będzie kamizelka ratunkowa”, dodaje McMillan.
• Interaktywne zabawki. Niektóre zabawki, takie jak puzzle czy dozowniki na przysmaki, zostały zaprojektowane tak, aby stymulować umysł szczeniaka i wspierać jego naturalne instynkty.

W miarę jak Twój szczeniak rośnie, McMillan zaleca wprowadzenie do codziennej rutyny ćwiczeń aerobowych. „Pomiędzy 4. a 12. miesiącem życia większość psów aż się rwie, by rozruszać swoje rozwijające się ciało, a spacery na smyczy w ludzkim tempie rzadko wystarczają, by zapewnić tym młodym sportowcom odpowiedni wysiłek”, mówi.

„Lubię, gdy moje młode psy mają okazję biegać swobodnie przynajmniej raz dziennie, aż do lekkiego zmęczenia i sapania. Może to być zabawa z innymi psami, swobodne bieganie po łące, albo trochę przeciągania liny, aportowania czy zabawy wędką, przeplatane ćwiczeniami z posłuszeństwa”.

McMillan poleca również broszurę Puppy Culture dotyczącą ćwiczeń dopasowanych do wieku psa, w której znajdziesz dodatkowe pomysły na różne formy aktywności dla młodych psów.

Czy mój szczeniak ma wystarczająco dużo ruchu?

Najlepszym sposobem, by dowiedzieć się, czy Twój szczeniak ma odpowiednią dawkę ruchu, jest obserwacja jego zachowania. Zwróć uwagę na poziom energii i reakcje w ciągu dnia; poniżej znajdziesz oznaki, które mogą wskazywać, czy Twój szczeniak ma za mało, za dużo czy idealną ilość ruchu.

Objawy, że Twój szczeniak nie ma wystarczającej ilości ruchu:

Jeśli Twój szczeniak nie ma wystarczającej dawki aktywności, może wykazywać oznaki niepokoju lub nudy. Do najczęstszych objawów należą:

• Zachowania destrukcyjne, takie jak nadmierne gryzienie i kopanie
• Problemy ze snem
• Przybieranie na wadze ponad normę

„Młody pies, który ma za mało ruchu, może być nadmiernie pobudzony”, mówi McMillan. „Może łapać za nogawki spodni albo smycz i urządzać dzikie ‘zoomies’ po całym domu”.

Objawy, że Twój szczeniak ma za dużo ruchu:

Nadmierny wysiłek może zaszkodzić rozwijającemu się ciału szczeniaka. Objawy, że Twój szczeniak ma za dużo ruchu:

• Nadmierne ziajanie, nawet po zakończeniu zabawy
• Utykanie lub sztywność, co może wskazywać na naciągnięcie mięśni lub przeciążenie stawów
• Niechęć do zabawy, wybieranie odpoczynku zamiast aktywności
• Odmowa wyjścia na spacer

Płytki wzrostowe u szczeniąt, czyli obszary rozwijającej się chrząstki znajdujące się na końcach długich kości, są stosunkowo miękkie i bardziej podatne na urazy. W miarę jak Twój szczeniak dorasta, płytki wzrostowe twardnieją i przekształcają się w twardą kość. Do tego czasu należy unikać nadmiernego obciążania stawów szczeniaka.

Objawy, że Twój szczeniak ma odpowiednią ilość ruchu:

Jeżeli Twój szczeniak ma odpowiednią dawkę aktywności, zauważysz u niego równowagę między zabawą a odpoczynkiem. Oto oznaki, że Twój pies dostaje tyle ruchu, ile potrzebuje:

• Po zabawie Twój szczeniak jest zrelaksowany i zadowolony.
• Twój pies utrzymuje prawidłową masę ciała.
• Twój szczeniak dobrze śpi w nocy i w ciągu dnia chętnie ucina sobie drzemki, lecz nie jest przesadnie zmęczony.
• Twój pies ma odpowiednią ilość energii, jest gotowy do aktywności, ale nie jest nadpobudliwy ani ospały.

„Jeżeli uważasz, że Twój pies miał już wystarczająco dużo ruchu, dobrym testem jest włożenie go do klatki lub kojca z gryzakiem albo zabawką-puzzlem i sprawdzenie, czy szybko zaśnie”, mówi McMillan. Jeśli Twój szczeniak zaśnie, mimo że ma wokół siebie ciekawe rzeczy do zabawy, to dobry znak, że miał odpowiednią ilość ruchu i zabawy w ciągu dnia.